Kadınların Öldürülmesini Politik Olarak Adlandırmak: "Femicide: The Politics of Woman Killing"i Otuz Dört Yıl Sonra Yeniden Okumak

Özet

Jill Radford ve Diana E. H. Russell’ın derlediği Femicide: The Politics of Woman Killing, kadınların öldürülmesini cinsiyet bakımından tarafsız görünen cinayet kategorilerinden ayırarak feminist bir araştırma ve mücadele alanına dönüştüren kurucu eserlerden biridir. Bu kitap kritiği, eseri yayımlanışından otuz dört yıl sonra; amacı, bilimsel niteliği, kavramsal katkıları ve sınırlılıkları açısından yeniden değerlendirmektedir. Kitabın temel başarısı, kadınların öldürülmesini münferit suçlar ya da failin psikopatolojisi üzerinden açıklamak yerine, erkek egemenliği, kadın düşmanlığı ve cinsel şiddet sürekliliği içinde konumlandırmasıdır. Tarih, aile, ırkçılık, medya, hukuk ve feminist direniş arasında kurduğu ilişkiler eserin disiplinlerarası gücünü oluşturur. Buna karşılık farklı tarihsel ve coğrafi bağlamların ortak bir ataerkillik çerçevesinde birleştirilmesi, kavramın genişliği ve bazı metinlerin yöntemsel eşitsizliği kitabın tartışmalı yönleridir. Kritik ayrıca eserin mirasını Avrupa’daki tanım, veri toplama ve önleme çalışmaları ile Türkiye bağlamında geliştirilen profesyonelleşmiş kadın cinayeti ve ölüm sonrası şiddet kavramları üzerinden izlemekte; güncel karşılaştırmalı veriler ışığında kaydedilen değişimin gerçek bir artışı mı, artan görünürlüğü mü, yoksa kurumsal sınıflandırmadaki değişimleri mi yansıttığını, medyanın ikili rolünü ve şüpheli kadın ölümlerinin analitik statüsünü tartışmaktadır. Sonuç olarak eser, femicide literatüründe tamamlanmış bir kuram değil, hâlen yeni kavramlar ve araştırma soruları üreten bir programın başlangıç noktasıdır.